Dracka Republika Ludowo-Demokratyczna

Preambuła
W imię ludu pracującego Nadwarskiej Republiki Ludowej, w przekonaniu, że władza państwowa powinna służyć interesom ludzi pracy, że gospodarka narodowa powinna opierać się na społecznej własności środków produkcji, a rozwój państwa prowadzić ku budowie społeczeństwa komunistycznego, nawiązując do tradycji rewolucyjnego ruchu robotniczego, walki o sprawiedliwość społeczną, równość obywateli i wyzwolenie człowieka spod wyzysku;

ustanawia się niniejszą Konstytucję jako najwyższe prawo Nadwarskiej Republiki Ludowej.

• Nadwarska Republika Ludowa jest państwem socjalistycznym, opartym na zasadach rewolucyjnego komunizmu.

• Celem państwa jest budowa społeczeństwa socjalistycznego oraz stopniowe tworzenie warunków do osiągnięcia ustroju komunistycznego.

• Państwo służy interesom ludu pracującego miast i wsi.

• Władza w Nadwarskiej Republice Ludowej należy do ludu pracującego.

• Lud sprawuje władzę bezpośrednio oraz za pośrednictwem wybieranych organów przedstawicielskich.

• Żadna jednostka, organizacja ani grupa społeczna nie może uzurpować sobie władzy należącej do ludu.

• Organy państwowe działają wyłącznie na podstawie Konstytucji i ustaw.

• Podstawę społeczną państwa stanowi sojusz klasy robotniczej, pracującego chłopstwa oraz inteligencji pracującej.

• Nadwarska Partia Komunistyczno-Rewolucyjna jest przewodnią siłą polityczną społeczeństwa i państwa.

• Partia wyznacza główne kierunki rozwoju politycznego, społecznego i gospodarczego państwa.

• Działalność Partii odbywa się w ramach zasad określonych niniejszą Konstytucją.

• Nadwarska Republika Ludowa opiera swój rozwój na zasadach internacjonalizmu proletariackiego, solidarności robotniczej i współpracy między narodami.

• Państwo wspiera ruchy robotnicze i komunistyczne oraz współpracę z państwami o ustroju socjalistycznym.

• Państwo uznaje i wspiera działalność związków zawodowych, organizacji pracowniczych, spółdzielni oraz innych organizacji społecznych, których działalność jest zgodna z Konstytucją.

• Terytorium Nadwarskiej Republiki Ludowej stanowi jednolitą całość. Podział administracyjny państwa określa ustawa.

• Stolicą Nadwarskiej Republiki Ludowej jest Nadwarsk.

• Oficjalną walutą państwa jest Rubel Dracki.

• Zasady emisji, obiegu i ochrony waluty określa ustawa.

• Konstytucja jest najwyższym prawem Nadwarskiej Republiki Ludowej.

• Wszystkie ustawy, rozporządzenia i akty prawne muszą być zgodne z Konstytucją.

• Każdy organ państwowy i każdy obywatel ma obowiązek przestrzegania Konstytucji.

• Podstawą ustroju gospodarczego Nadwarskiej Republiki Ludowej jest społeczna własność środków produkcji.

• Do podstawowych składników własności państwowej należą w szczególności:
  a) ziemia i zasoby naturalne,
  b) zakłady przemysłowe o znaczeniu strategicznym,
  c) energetyka i infrastruktura transportowa,
  d) łączność i podstawowa infrastruktura techniczna,
  e) bankowość i podstawowe instytucje finansowe,
  f) zasoby o znaczeniu obronnym i strategicznym.

• Własność państwowa pozostaje pod ochroną prawa.

• Państwo uznaje własność spółdzielczą jako jedną z form społecznej własności.

• Spółdzielnie działają na zasadach współpracy, wspólnego zarządzania i podziału wypracowanych korzyści.

• Obywatelom przysługuje prawo do własności osobistej.

• Ochronie prawnej podlegają w szczególności przedmioty codziennego użytku, oszczędności, dochody osobiste oraz mieszkania służące zaspokajaniu potrzeb obywateli.

• Własność osobista nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności opartej na wyzysku pracy innych osób.

• Gospodarka państwa funkcjonuje na podstawie centralnego planowania gospodarczego.

• Plany gospodarcze określają główne cele produkcyjne, inwestycyjne, społeczne i infrastrukturalne.

• Planowanie uwzględnia potrzeby ludności, możliwości produkcyjne państwa oraz długofalowy rozwój gospodarki.

• Najwyższe kierunki planowania gospodarczego zatwierdza Zgromadzenie Ludowe.

• Organy administracji państwowej odpowiadają za realizację przyjętych planów.

• Jednostki gospodarcze mogą podejmować decyzje organizacyjne w granicach wyznaczonych przez prawo i plany państwowe.

• Praca stanowi podstawę uczestnictwa obywatela w życiu społecznym i gospodarczym.

• Państwo prowadzi politykę pełnego zatrudnienia.

• Każdy obywatel ma prawo do wyboru pracy zgodnie ze swoimi kwalifikacjami i możliwościami.

• Państwo zapewnia ochronę pracowników, sprawiedliwe wynagrodzenie, bezpieczne warunki pracy oraz prawo do zrzeszania się w związkach zawodowych.

• Państwo prowadzi politykę ochrony środowiska naturalnego, racjonalnego wykorzystania zasobów oraz zapobiegania degradacji środowiska.

• Wszyscy obywatele są równi wobec prawa.

• Niedopuszczalna jest dyskryminacja ze względu na pochodzenie, płeć, narodowość, język, przekonania, wyznanie lub status społeczny.

• Każdy obywatel ma prawo do pracy oraz do ochrony przed bezrobociem.

• Obywatele mają prawo do wypoczynku, urlopu, ograniczonego czasu pracy oraz ochrony zdrowia i bezpieczeństwa podczas wykonywania obowiązków zawodowych.

• Każdy obywatel ma prawo do opieki zdrowotnej. Państwo rozwija publiczny system ochrony zdrowia dostępny na zasadach określonych ustawą.

• Nauka w publicznych placówkach oświatowych jest bezpłatna.

• Państwo zapewnia powszechny dostęp do edukacji.

• System oświaty wychowuje obywateli w duchu solidarności społecznej, wiedzy naukowej, odpowiedzialności i poszanowania pracy.

• Państwo prowadzi politykę mieszkaniową, której celem jest zapewnienie obywatelom dostępu do odpowiednich warunków mieszkaniowych.

• Każdy obywatel ma prawo do uczestnictwa w życiu kulturalnym, korzystania z instytucji kultury oraz rozwijania własnych zdolności artystycznych i naukowych.

• Rodzina znajduje się pod ochroną państwa.

• Dzieci mają prawo do opieki, wychowania, edukacji i ochrony przed zaniedbaniem.

• Państwo wspiera rodziny oraz osoby znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej.

• Każdemu obywatelowi zapewnia się ochronę życia prywatnego, rodzinnego, mieszkania i korespondencji.

• Wolność osobista obywatela podlega ochronie prawnej.

• Nikt nie może zostać pozbawiony wolności inaczej niż na podstawie ustawy i zgodnie z określoną w niej procedurą.

• Każdy zatrzymany ma prawo do informacji o przyczynach zatrzymania oraz do obrony.

• Państwo gwarantuje wolność słowa, prasy, nauki, twórczości i krytyki działalności organów publicznych.

• Korzystanie z tych wolności nie może naruszać praw innych osób ani służyć nawoływaniu do przemocy lub dyskryminacji.

• Ograniczenia wolności słowa mogą być wprowadzane wyłącznie ustawą i muszą być niezbędne dla ochrony praw obywateli, bezpieczeństwa państwa lub porządku konstytucyjnego.

• Obywatele mają prawo do pokojowych zgromadzeń, zrzeszania się i organizowania działalności społecznej.

• Zasady funkcjonowania organizacji politycznych i społecznych określa ustawa, z uwzględnieniem ustrojowej roli Nadwarskiej Partii Komunistyczno-Rewolucyjnej.

• Każdemu obywatelowi przysługuje wolność sumienia i wyznania. Państwo zapewnia ochronę przed przymusem w sprawach przekonań religijnych i światopoglądowych.

• Obywatele mają prawo składać petycje, skargi i wnioski do organów państwowych. Organy te są zobowiązane do ich rozpatrzenia w terminach określonych ustawą.

Do podstawowych obowiązków obywatela należy:

• przestrzeganie Konstytucji i ustaw,

• ochrona mienia społecznego,

• poszanowanie praw innych obywateli,

• troska o dobro wspólne,

• udział w obronie państwa na zasadach określonych ustawą.

• Obywatele uczestniczą w finansowaniu państwa poprzez podatki i inne świadczenia publiczne ustanowione ustawą.

• Prawo wyborcze przysługuje obywatelom, którzy ukończyli osiemnaście lat, na zasadach określonych ustawą.

• Wybory do organów przedstawicielskich są powszechne, równe, bezpośrednie i odbywają się w głosowaniu tajnym.

• Kandydatów do organów przedstawicielskich mogą zgłaszać Nadwarska Partia Komunistyczno-Rewolucyjna, organizacje społeczne, związki zawodowe oraz grupy obywateli na zasadach określonych ustawą

.

• Wyborcy mają prawo odwołać swojego przedstawiciela przed upływem kadencji w trybie określonym ustawą.

• Najwyższym organem władzy państwowej jest Zgromadzenie Ludu Pracującego Nadwarskiej Republiki Ludowej (ZLPNRL).

• Zgromadzenie Ludu Pracującego Nadwarskiej Republiki Ludowej reprezentuje interesy ludu pracującego i sprawuje najwyższą kontrolę nad działalnością organów państwa.

• Zgromadzenie Ludu Pracującego składa się z deputowanych wybieranych na pięcioletnią kadencję.

• Liczbę deputowanych i zasady podziału mandatów określa ustawa wyborcza.

Do kompetencji Zgromadzenia Ludu Pracującego należy:

• uchwalanie i zmiana ustaw,

• uchwalanie planów gospodarczych,

• uchwalanie budżetu państwa,

• powoływanie i odwoływanie Rady Państwa,

• powoływanie i odwoływanie Rady Ministrów,

• kontrolowanie działalności organów państwowych,

• zatwierdzanie najważniejszych kierunków polityki wewnętrznej i zagranicznej,

• podejmowanie decyzji w sprawach wojny i pokoju na zasadach określonych ustawą,

• zmiana Konstytucji.

• Zgromadzenie Ludu Pracującego może żądać od każdego organu państwowego przedstawienia informacji, sprawozdań i wyjaśnień dotyczących jego działalności.

• Zgromadzenie Ludu Pracującego obraduje na sesjach zwyczajnych i nadzwyczajnych.

Prawo inicjatywy ustawodawczej przysługuje:

• deputowanym Zgromadzenia Ludu Pracującego,

• Radzie Państwa,

• Radzie Ministrów,

• uprawnionym organom organizacji społecznych,

• obywatelom w liczbie określonej ustawą.

• Zgromadzenie Ludowe może powoływać komisje stałe i nadzwyczajne w celu kontroli oraz analizy działalności państwa.

• Uchwały Zgromadzenia Ludu Pracy zapadają zwykłą większością głosów, o ile Konstytucja lub ustawa nie stanowi inaczej.

• Ustawy uchwalone przez Zgromadzenie Ludowe podlegają ogłoszeniu w oficjalnym dzienniku ustaw.

• Deputowani są zobowiązani do utrzymywania kontaktu z wyborcami, przedstawiania ich postulatów oraz składania sprawozdań ze swojej działalności.

• Rada Państwa jest kolegialnym organem państwowym pełniącym funkcje głowy państwa.

• Rada Państwa działa w okresach między sesjami ZLPNRL.

• Rada Państwa jest wybierana przez ZLPNRL spośród deputowanych.

• W jej skład wchodzą Przewodniczący, zastępcy Przewodniczącego, sekretarz oraz członkowie.

• Kadencja Rady Państwa odpowiada kadencji ZLPNRL.

• Przewodniczący Rady Państwa jest głową państwa i najwyższym przedstawicielem Nadwarskiej Republiki Ludowej.

Do kompetencji Rady Państwa należy:

• reprezentowanie państwa,

• promulgowanie ustaw,

• zwoływanie sesji ZLPNRL,

• zarządzanie wyborów do ZLPNRL,

• przyjmowanie listów uwierzytelniających przedstawicieli dyplomatycznych,

• nadawanie odznaczeń państwowych,

• wykonywanie innych zadań przewidzianych Konstytucją i ustawami.

• Rada Państwa może wydawać dekrety w sprawach wymagających pilnego uregulowania.

• Dekrety nie mogą być sprzeczne z Konstytucją.

• Dekrety wydane między sesjami ZLPNRL podlegają przedstawieniu do zatwierdzenia na najbliższej sesji.

• Rada Państwa wykonuje zadania związane z reprezentowaniem państwa w stosunkach międzynarodowych, zgodnie z kierunkami polityki zatwierdzonymi przez ZLPNRL.

• Rada Państwa wykonuje uprawnienia związane z nadawaniem i potwierdzaniem obywatelstwa oraz stosowaniem prawa łaski na zasadach określonych ustawą.

• Rada Państwa ponosi odpowiedzialność polityczną przed ZLPNRL i składa mu okresowe sprawozdania.

• Szczegółową organizację i tryb pracy Rady Państwa określa ustawa.

• Rada Ministrów jest najwyższym organem wykonawczym i administracyjnym państwa.

• Rada Ministrów odpowiada za realizację ustaw, planów gospodarczych i uchwał ZLPNRL.

W skład Rady Ministrów wchodzą:

• Premier,

• zastępcy Premiera,

• ministrowie,

• przewodniczący centralnych organów administracji państwowej.

• Premiera powołuje ZLPNRL.

• Pozostałych członków Rady Ministrów powołuje ZLPNRL na wniosek Premiera.

• Szczegółowy tryb powoływania rządu określa ustawa.

Do zadań Rady Ministrów należy:

• kierowanie administracją państwową,

• realizowanie planów gospodarczych,

• przygotowywanie projektu budżetu,

• zapewnianie funkcjonowania usług publicznych,

• koordynowanie działalności ministerstw,

• prowadzenie polityki społecznej,

• zapewnianie wykonywania ustaw.

• Rada Ministrów przedstawia ZLPNRL roczne sprawozdania z działalności oraz informacje o stanie gospodarki państwa.

• Ministrowie kierują powierzonymi im działami administracji państwowej i odpowiadają za ich funkcjonowanie.

• Rada Ministrów wydaje rozporządzenia na podstawie ustaw i w celu ich wykonania.

• ZLPNRL może wyrazić Radzie Ministrów lub poszczególnym ministrom wotum nieufności.

• Rada Ministrów ustępuje po upływie kadencji ZLPNRL lub po przyjęciu jej dymisji przez właściwy organ państwowy. Do czasu powołania nowego rządu wykonuje obowiązki w zakresie niezbędnym dla ciągłości działania państwa.

• Terenowymi organami władzy państwowej są rady ludowe.

• Rady ludowe reprezentują mieszkańców jednostek podziału administracyjnego i odpowiadają za sprawy lokalne.

• Rady ludowe są wybierane przez mieszkańców na zasadach określonych ustawą.

• Rady ludowe powołują organy wykonawcze odpowiedzialne za realizację ich uchwał.

Do kompetencji rad ludowych należy:

• zarządzanie sprawami lokalnymi,

• nadzorowanie lokalnych placówek publicznych,

• realizowanie zadań gospodarczych i społecznych,

• uchwalanie budżetów lokalnych,

• utrzymywanie infrastruktury komunalnej,

• zgłaszanie potrzeb mieszkańców organom centralnym.

• Organy terenowe są zobowiązane do wykonywania ustaw i uchwał organów centralnych, z zachowaniem kompetencji przyznanych im przez prawo.

• Nadzór nad zgodnością działalności rad ludowych z prawem sprawują organy określone ustawą.

• Mieszkańcy mają prawo uczestniczyć w konsultacjach społecznych dotyczących spraw lokalnych.

• Wymiar sprawiedliwości sprawują niezawisłe sądy.

• Sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom.

• Żaden organ państwowy ani organizacja polityczna nie może wydawać sądom poleceń dotyczących rozstrzygnięcia konkretnej sprawy.

System sądownictwa obejmuje:

• Sąd Najwyższy,

• sądy powszechne,

• sądy szczególne ustanowione ustawą.

• Sąd Najwyższy sprawuje nadzór nad działalnością sądów w zakresie orzekania i zapewnia jednolitość stosowania prawa.

• Zasady powoływania, odwoływania i odpowiedzialności sędziów określa ustawa.

• Każdy ma prawo do sprawiedliwego, jawnego i bezstronnego rozpatrzenia sprawy przez właściwy sąd.

• Każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu.

• Każdemu oskarżonemu przysługuje prawo do obrony.

• Odpowiedzialność karna może być określona wyłącznie ustawą.

• Prokuratura stoi na straży praworządności, ściga przestępstwa oraz nadzoruje przestrzeganie prawa w zakresie określonym ustawą.

• Na czele Prokuratury Państwowej stoi Prokurator Generalny powoływany w trybie określonym ustawą.

• Każdy obywatel ma prawo do korzystania z pomocy prawnej i obrońcy.

• Szczegółowy ustrój sądów i prokuratury określają ustawy.

• Nadwarskie Wojsko Ludowe stanowi oficjalną formację sił zbrojnych Nadwarskiej Republiki Ludowej.

• Jego zadaniem jest ochrona państwa, ludności, integralności terytorialnej oraz porządku konstytucyjnego.

• Siły zbrojne podlegają cywilnej kontroli organów państwowych na zasadach określonych Konstytucją i ustawami.

• Obowiązek obrony państwa spoczywa na obywatelach na zasadach i w zakresie określonym ustawą.

• Żołnierze Nadwarskiego Wojska Ludowego podlegają prawu państwowemu, regulaminom wojskowym oraz zasadom odpowiedzialności służbowej.

• Działalność służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo państwa i porządek publiczny jest określona ustawą i podlega kontroli właściwych organów państwowych.

• Użycie sił zbrojnych i służb państwowych może następować wyłącznie na podstawie prawa i w granicach przyznanych im kompetencji.

• Dochody państwa pochodzą w szczególności z działalności gospodarczej, podatków, opłat publicznych oraz innych źródeł ustanowionych ustawą.

• Gospodarka finansowa państwa jest prowadzona na podstawie budżetu państwowego.

• Budżet uchwala ZLPNRL.

• Wydatki publiczne muszą mieć podstawę prawną.

• Rubel Dracki jest oficjalnym środkiem płatniczym Nadwarskiej Republiki Ludowej.

• Kontrolę prawidłowości gospodarowania środkami publicznymi sprawuje Najwyższa Izba Kontroli Państwowej lub inny centralny organ kontroli ustanowiony ustawą.

• Flaga, godło, hymn oraz pozostałe symbole państwowe Nadwarskiej Republiki Ludowej są określone w odrębnych ustawach.

Stan nadzwyczajny może zostać wprowadzony w przypadku:

• bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa państwa,

• wojny lub zagrożenia wojennego,

• poważnego zagrożenia porządku publicznego,

• katastrofy naturalnej lub poważnego kryzysu infrastrukturalnego.

• Stan nadzwyczajny wprowadza Rada Państwa w drodze uchwały określającej jego przyczyny, obszar obowiązywania oraz przewidywany czas trwania.

• Uchwała o wprowadzeniu stanu nadzwyczajnego podlega niezwłocznemu przedstawieniu ZLPNRL do zatwierdzenia.

• Ograniczenia praw i wolności w czasie stanu nadzwyczajnego mogą być wprowadzane wyłącznie w zakresie koniecznym do usunięcia zagrożenia.

• Ograniczenia muszą być proporcjonalne, czasowe i określone ustawą.

• Nawet w czasie stanu nadzwyczajnego nie wolno stosować tortur, zbiorowej odpowiedzialności karnej ani pozbawiać obywatela prawa do uznania jego godności i podmiotowości prawnej.

• Wszystkie organy państwowe, organizacje społeczne i obywatele są zobowiązani do przestrzegania Konstytucji.

• Powołuje się Trybunał Konstytucyjny jako organ stojący na straży zgodności prawa z Konstytucją.

Do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego należy:

• badanie zgodności ustaw z Konstytucją,

• rozpatrywanie sporów kompetencyjnych między centralnymi organami państwa,

• kontrola zgodności aktów prawnych z ustawami,

• rozpatrywanie skarg konstytucyjnych na zasadach określonych ustawą.

• Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego są ostateczne i wiążą wszystkie organy państwowe.

• Zmiana Konstytucji może nastąpić wyłącznie w drodze ustawy konstytucyjnej uchwalonej większością co najmniej dwóch trzecich ustawowej liczby deputowanych ZLPNRL.

• Zmiana podstawowych zasad ustroju państwowego, określonych w Rozdziale I, wymaga dodatkowego zatwierdzenia w referendum ogólnokrajowym.

• Konstytucja wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, chyba że ustawa wprowadzająca stanowi inaczej.

• Organy państwowe są zobowiązane dostosować obowiązujące przepisy i swoją działalność do postanowień niniejszej Konstytucji.