Ustawa o Zapasach Paliw i Surowców Energetycznych

[Anton Talanov]

USTAWA

o zapasach paliw i surowców energetycznych

z dnia 22 września 2026 r.


Rozdział I. Przepisy ogólne

Art. 1.

1. Ustawa określa zasady tworzenia, utrzymywania, finansowania, kontroli i wykorzystywania państwowych oraz obowiązkowych zapasów paliw i surowców energetycznych.


2. Celem ustawy jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego Drackiej Republiki Ludowo-Demokratycznej.



Art. 2.
Zapasy tworzy się w celu zapewnienia ciągłości zaopatrzenia kraju w energię w przypadku:

1. przerw w dostawach;


2. klęsk żywiołowych;


3. awarii infrastruktury;


4. kryzysów gospodarczych;


5. konfliktów zbrojnych;


6. blokady lub ograniczenia importu;


7. innych sytuacji zagrażających bezpieczeństwu energetycznemu.



Art. 3.
Do paliw i surowców objętych ustawą należą w szczególności:

1. ropa naftowa;


2. benzyny;


3. olej napędowy;


4. paliwa lotnicze;


5. LPG;


6. gaz ziemny;


7. węgiel kamienny;


8. węgiel brunatny;


9. paliwa dla energetyki;


10. uran i paliwo jądrowe;


11. inne surowce uznane za strategiczne.



Art. 4.
Rada Ministrów może, na wniosek Ministra Gospodarki, określić dodatkowe paliwa lub surowce jako strategiczne.

Art. 5.
Zapasy dzielą się na:

1. państwowe zapasy strategiczne;


2. obowiązkowe zapasy przedsiębiorstw;


3. zapasy operacyjne przedsiębiorstw energetycznych.


Rozdział II. Państwowe zapasy strategiczne

Art. 6.
Tworzy się Państwowe Rezerwy Paliw i Surowców Energetycznych.

Art. 7.
Państwowe Rezerwy są własnością państwa.

Art. 8.
Państwowe Rezerwy utrzymuje organ wyznaczony przez Radę Ministrów.

Art. 9.
Do zadań organu odpowiedzialnego za Rezerwy należy:

1. zakup paliw i surowców;


2. ich magazynowanie;


3. kontrola jakości;


4. ewidencja;


5. rotacja zapasów;


6. uzupełnianie wykorzystanych rezerw;


7. przygotowanie zapasów do natychmiastowego użycia.



Art. 10.
Minister Gospodarki sprawuje nadzór nad polityką państwowych rezerw paliw i surowców energetycznych.

Art. 11.
Minister Finansów zapewnia finansowanie Rezerw w ramach ustawy budżetowej.


Rozdział III. Wielkość zapasów

Art. 12.
Minimalny poziom Państwowych Rezerw określa Rada Ministrów na wniosek Ministra Gospodarki.

Art. 13.
Przy ustalaniu poziomu Rezerw uwzględnia się:

1. krajowe zużycie energii;


2. import;


3. krajowe wydobycie;


4. zdolności produkcyjne;


5. możliwości magazynowania;


6. sytuację międzynarodową;


7. znaczenie danego surowca dla gospodarki.



Art. 14.
Państwowe Rezerwy ropy naftowej i paliw powinny zapewniać możliwość pokrycia krajowego zapotrzebowania przez okres nie krótszy niż 90 dni średniego zużycia, chyba że Rada Ministrów określi wyższy poziom dla konkretnego paliwa.

Dla porównania, w polskim systemie zapasy interwencyjne ropy i paliw również są określane na poziomie co najmniej 90 dni średniego dziennego przywozu netto ekwiwalentu ropy.

Art. 15.
Rada Ministrów może ustalić odrębne poziomy zapasów dla:

1. gazu ziemnego;


2. węgla;


3. paliw transportowych;


4. paliw lotniczych;


5. paliwa jądrowego;


6. innych surowców strategicznych.


Rozdział IV. Obowiązkowe zapasy przedsiębiorstw

Art. 16.
Producenci, importerzy i przedsiębiorstwa prowadzące obrót paliwami mogą być zobowiązani do tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych.

Art. 17.
Obowiązek dotyczy w szczególności przedsiębiorstw zajmujących się:

1. produkcją paliw;


2. importem paliw;


3. przetwarzaniem ropy;


4. importem gazu;


5. produkcją energii;


6. wydobyciem strategicznych surowców energetycznych.



Art. 18.
Wysokość obowiązkowych zapasów ustala się proporcjonalnie do wielkości działalności przedsiębiorstwa.

Art. 19.
Minister Gospodarki określi w drodze rozporządzenia sposób obliczania obowiązkowych zapasów.

Art. 20.
Obowiązkowe zapasy mogą być utrzymywane przez przedsiębiorstwo albo przez uprawniony podmiot magazynujący.

Art. 21.
Przedsiębiorstwo jest obowiązane zapewnić dostępność zapasów w przypadku ich uruchomienia przez właściwy organ.


Rozdział V. Zapasy paliw dla energetyki

Art. 22.
Przedsiębiorstwa wytwarzające energię elektryczną lub ciepło utrzymują zapasy paliw umożliwiające zachowanie ciągłości pracy.

Art. 23.
Dotyczy to w szczególności elektrowni wykorzystujących:

1. węgiel kamienny;


2. węgiel brunatny;


3. gaz ziemny;


4. olej opałowy;


5. inne paliwa określone w przepisach wykonawczych.



Art. 24.
Minimalne poziomy zapasów dla poszczególnych rodzajów elektrowni określa Minister Gospodarki.

Art. 25.
Operator systemu energetycznego może zażądać zwiększenia poziomu zapasów w przypadku przewidywanego zwiększonego zapotrzebowania na energię.

Art. 26.
Zmniejszenie zapasów poniżej ustalonego poziomu jest dopuszczalne w sytuacji awaryjnej, jeżeli jest konieczne do utrzymania dostaw energii.


Rozdział VI. Zapasy gazu ziemnego

Art. 27.
Państwo zapewnia utrzymywanie strategicznych zapasów gazu ziemnego.

Art. 28.
Gaz może być magazynowany w szczególności w:

1. podziemnych magazynach gazu;


2. zbiornikach naziemnych;


3. innych instalacjach spełniających wymagania bezpieczeństwa.



Art. 29.
Magazyny gazu przeznaczone do utrzymywania strategicznych zapasów muszą zapewniać możliwość odpowiednio szybkiego poboru gazu.

Art. 30.
Minister Gospodarki określa minimalny poziom zapasów gazu przed rozpoczęciem okresu zwiększonego zapotrzebowania.

Art. 31.
W przypadku zagrożenia bezpieczeństwa gazowego Rada Ministrów może nakazać uruchomienie zapasów gazu.


Rozdział VII. Zapasy węgla

Art. 32.
Elektrownie i elektrociepłownie wykorzystujące węgiel utrzymują odpowiednie zapasy paliwa.

Art. 33.
Poziom zapasów uwzględnia:

1. moc jednostki;


2. średnie zużycie;


3. możliwości dostaw;


4. możliwości transportowe;


5. sezonowość zużycia;


6. znaczenie jednostki dla systemu energetycznego.



Art. 34.
Węgiel przeznaczony do strategicznych zapasów musi być przechowywany w sposób ograniczający jego degradację.


Rozdział VIII. Zapasy ropy i paliw

Art. 35.
Państwo utrzymuje strategiczne zapasy:

1. ropy naftowej;


2. benzyn;


3. oleju napędowego;


4. paliw lotniczych;


5. LPG.



Art. 36.
Zapasy mogą być utrzymywane w postaci surowca albo gotowego produktu, jeżeli pozwalają na szybkie wykorzystanie.

Art. 37.
Zapasy paliw mogą być rozmieszczone w wielu magazynach w celu ograniczenia ryzyka utraty całego zapasu w wyniku jednego zdarzenia.

Art. 38.
Magazyny strategiczne podlegają okresowym kontrolom technicznym.

Art. 39.
Paliwa przechowywane w ramach Rezerw podlegają okresowej rotacji w celu zachowania ich jakości.


Rozdział IX. Paliwo jądrowe i surowce jądrowe

Art. 40.
Państwo utrzymuje strategiczne zapasy paliwa jądrowego dla państwowych elektrowni jądrowych.

Art. 41.
Zapasy paliwa jądrowego tworzy się w ilości zapewniającej ciągłość funkcjonowania elektrowni zgodnie z narodowym programem energetyki jądrowej.

Art. 42.
Paliwo jądrowe oraz materiały jądrowe podlegają dodatkowo przepisom o bezpieczeństwie jądrowym i ochronie radiologicznej.

Art. 43.
Minister Gospodarki określa zasady tworzenia strategicznych zapasów paliwa jądrowego w porozumieniu z właściwym organem bezpieczeństwa jądrowego.

Art. 44.
Zapasy paliwa jądrowego są przechowywane w obiektach spełniających wymagania bezpieczeństwa określone odrębnymi przepisami.


Rozdział X. Magazynowanie

Art. 45.
Państwo rozwija krajową sieć magazynów paliw i surowców energetycznych.

Art. 46.
Magazyny strategiczne mogą stanowić:

1. własność państwową;


2. własność przedsiębiorstw państwowych;


3. własność innych podmiotów działających na podstawie umowy z państwem.



Art. 47.
Magazyn przeznaczony do przechowywania Rezerw musi zapewniać:

1. bezpieczeństwo fizyczne;


2. ochronę przeciwpożarową;


3. kontrolę jakości;


4. możliwość szybkiego wydania zapasu;


5. ciągłą ewidencję.



Art. 48.
Strategiczne magazyny mogą być rozmieszczane na różnych obszarach Republiki w celu zapewnienia odporności systemu energetycznego.


Rozdział XI. Uruchamianie Rezerw

Art. 49.
Państwowe Rezerwy mogą zostać uruchomione w przypadku zagrożenia bezpieczeństwa energetycznego.

Art. 50.
O uruchomieniu Rezerw decyduje:

1. Rada Ministrów;


2. Minister Gospodarki w zakresie określonym przez Radę Ministrów;


3. inny organ upoważniony przez Radę Ministrów.



Art. 51.
Uruchomienie Rezerw może nastąpić w szczególności w przypadku:

1. gwałtownego ograniczenia dostaw;


2. awarii infrastruktury;


3. katastrofy;


4. wojny lub bezpośredniego zagrożenia wojennego;


5. wyjątkowo wysokiego zapotrzebowania;


6. innych poważnych zakłóceń rynku energetycznego.



Art. 52.
Uruchomione Rezerwy mogą być przeznaczone wyłącznie na cele określone w decyzji o ich uruchomieniu.

Art. 53.
Po ustaniu zagrożenia państwo rozpoczyna odtwarzanie wykorzystanych zapasów.


Rozdział XII. Finansowanie

Art. 54.
Państwowe Rezerwy finansowane są z budżetu państwa.

Art. 55.
Koszty utrzymywania obowiązkowych zapasów przedsiębiorstw ponoszą przedsiębiorstwa zobowiązane do ich tworzenia.

Art. 56.
Budżet państwa może finansować budowę i modernizację strategicznej infrastruktury magazynowej.

Art. 57.
Minister Finansów zapewnia środki na utrzymanie państwowych Rezerw zgodnie z ustawą budżetową.


Rozdział XIII. Ewidencja i kontrola

Art. 58.
Tworzy się Państwowy Rejestr Zapasów Paliw i Surowców Energetycznych.

Art. 59.
Rejestr zawiera informacje o:

1. rodzaju zapasu;


2. ilości;


3. miejscu magazynowania;


4. właścicielu;


5. stanie technicznym;


6. jakości zapasu;


7. dostępności.



Art. 60.
Informacje dotyczące lokalizacji i wielkości strategicznych Rezerw mogą być objęte tajemnicą państwową, jeżeli ich ujawnienie mogłoby zagrozić bezpieczeństwu państwa.

Art. 61.
Minister Gospodarki przeprowadza kontrolę realizacji obowiązków związanych z zapasami.

Art. 62.
Kontrole mogą obejmować:

1. stan faktyczny zapasów;


2. dokumentację;


3. jakość paliw;


4. warunki magazynowania;


5. możliwość natychmiastowego wykorzystania zapasu.


Rozdział XIV. Obowiązki przedsiębiorstw

Art. 63.
Przedsiębiorstwa objęte obowiązkiem utrzymywania zapasów przekazują Ministrowi Gospodarki informacje o ich stanie.

Art. 64.
Przedsiębiorstwo jest obowiązane niezwłocznie poinformować o:

1. utracie zapasu;


2. uszkodzeniu magazynu;


3. pogorszeniu jakości paliwa;


4. braku możliwości wydania zapasu;


5. innych okolicznościach mogących zmniejszyć bezpieczeństwo dostaw.



Art. 65.
Zabrania się wykorzystywania obowiązkowych zapasów w działalności bieżącej przedsiębiorstwa bez odpowiedniego zezwolenia.


Rozdział XV. Sytuacje kryzysowe

Art. 66.
W przypadku poważnego zagrożenia bezpieczeństwa energetycznego Rada Ministrów może wprowadzić szczególne zasady gospodarowania paliwami i surowcami.

Art. 67.
Szczególne zasady mogą obejmować:

1. priorytetowe dostawy dla infrastruktury krytycznej;


2. czasowe ograniczenie niektórych dostaw;


3. zmianę kierunków dostaw;


4. zwiększenie wykorzystania Rezerw;


5. nakaz zwiększenia produkcji krajowej.



Art. 68.
W pierwszej kolejności zapewnia się dostawy dla:

1. szpitali;


2. elektrowni;


3. systemów wodociągowych;


4. transportu publicznego;


5. służb państwowych;


6. infrastruktury krytycznej;


7. podstawowych zakładów przemysłowych.


Rozdział XVI. Krajowe wydobycie i bezpieczeństwo surowcowe

Art. 69.
Państwo prowadzi politykę zwiększania krajowych zdolności wydobycia strategicznych surowców energetycznych.

Art. 70.
Minister Gospodarki uwzględnia krajowe wydobycie w planowaniu bezpieczeństwa energetycznego.

Art. 71.
Strategiczne przedsiębiorstwa wydobywcze mogą otrzymywać zadania państwowe dotyczące utrzymywania określonego poziomu produkcji.

Art. 72.
Państwo może tworzyć rezerwy surowców niezbędnych do utrzymania strategicznych gałęzi przemysłu energetycznego.


Rozdział XVII. Odpowiedzialność

Art. 73.
Przedsiębiorstwo, które nie utrzymuje wymaganych zapasów, podlega karze administracyjnej.

Art. 74.
Wysokość kary ustala się z uwzględnieniem:

1. wielkości brakującego zapasu;


2. czasu trwania naruszenia;


3. znaczenia paliwa lub surowca;


4. skutków naruszenia.



Art. 75.
W przypadku rażącego naruszenia obowiązków Minister Gospodarki może nakazać uzupełnienie zapasów w określonym terminie.

Art. 76.
Umyślne ukrywanie informacji o stanie strategicznych zapasów może stanowić przestępstwo na zasadach określonych w Kodeksie Karnym.


Rozdział XVIII. Planowanie strategiczne

Art. 77.
Minister Gospodarki sporządza Krajowy Plan Bezpieczeństwa Paliwowego i Surowcowego.

Art. 78.
Plan obejmuje co najmniej okres pięciu lat.

Art. 79.
Plan określa:

1. przewidywane zużycie;


2. krajową produkcję;


3. import;


4. wymagany poziom Rezerw;


5. rozwój magazynów;


6. potencjalne zagrożenia;


7. działania zwiększające bezpieczeństwo dostaw.



Art. 80.
Plan podlega corocznej aktualizacji.


Rozdział XIX. Przepisy końcowe

Art. 81.
Do państwowych Rezerw stosuje się przepisy dotyczące przedsiębiorstw państwowych w zakresie, w którym nie są sprzeczne z niniejszą ustawą.

Art. 82.
Do paliw i surowców jądrowych stosuje się dodatkowo przepisy ustawy o rozwoju energetyki jądrowej oraz ustawy o bezpieczeństwie jądrowym i ochronie radiologicznej.

Art. 83.
Minister Gospodarki określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady:

1. tworzenia zapasów;


2. ich magazynowania;


3. rotacji;


4. kontroli jakości;


5. ewidencji;


6. przekazywania informacji.



Art. 84.
Minister Gospodarki określi minimalne poziomy zapasów operacyjnych przedsiębiorstw energetycznych.

Art. 85.
Rada Ministrów może tworzyć państwowe przedsiębiorstwa zajmujące się magazynowaniem i zarządzaniem strategicznymi zapasami.

Art. 86.
Najwyższa Izba Kontroli Ludowej może kontrolować gospodarowanie państwowymi Rezerwami.

Art. 87.
Minister Gospodarki przedstawia Radzie Ministrów coroczne sprawozdanie o stanie bezpieczeństwa paliwowego i surowcowego Republiki.

Art. 88.
Sprawozdanie obejmuje w szczególności poziom Rezerw, ich rozmieszczenie, stan infrastruktury magazynowej oraz ocenę zdolności państwa do zapewnienia ciągłości dostaw.

Art. 89.
Przepisy niniejszej ustawy stosuje się z zachowaniem przepisów o bezpieczeństwie państwa, ochronie środowiska, energetyce, górnictwie, transporcie i energetyce jądrowej.

Art. 90.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Anton Talanov
Minister Gospodarki
Dnia 22 września 2026r.