Ustawa o Samorządzie Terytorialnym

[Anton Talanov]

USTAWA

z dnia 1 lipca 2026 r.

o samorządzie terytorialnym



PREAMBUŁA

My, Najwyższy Kongres Ludowy Drackiej Republiki Ludowo-Demokratycznej, uznając że samorząd terytorialny jest wyrazem władzy ludu na szczeblu lokalnym i istotnym elementem socjalistycznej demokracji,

pragnąc zapewnić obywatelom udział w zarządzaniu sprawami publicznymi na terenie ich zamieszkania, przy jednoczesnym zachowaniu jedności polityki państwowej,

postanawiamy uregulować zasady funkcjonowania samorządu terytorialnego jako integralnej części ustroju socjalistycznego.

POSTANOWIENIA OGÓLNE

Art. 1

Samorząd terytorialny w Drackiej Republice Ludowo-Demokratycznej jest formą organizacji władzy ludu na szczeblu lokalnym, realizującą zadania publiczne w imieniu i na rzecz społeczności lokalnej.

Art. 2

Zasady samorządu terytorialnego:
1. jedność państwa – samorząd działa w ramach konstytucyjnego ustroju i prawa państwowego;
2. samodzielność – organy samorządowe samodzielnie rozstrzygają sprawy lokalne w granicach prawa;
3. demokratyczność – władza sprawowana przez organy wybierane w wyborach powszechnych;
4. jawność – działalność samorządu jest transparentna dla obywateli;
5. kierownictwo polityczne – samorząd podlega kierowniczej roli Drackiej Zjednoczonej Partii Robotniczej.

Art. 3

Jednostki samorządu terytorialnego:
1. gmina – jednostka podstawowa;
2. powiat – jednostka zespolona;
3. województwo – jednostka regionalna.

Art. 4

Granice, siedziby i nazwy jednostek samorządu terytorialnego określa ustawa o podziale administracyjnym, uchwalona przez Najwyższy Kongres Ludowy.

ORGANY SAMORZĄDU

Rozdział 1 – Rada Ludowa

Art. 5

Organem stanowiącym i kontrolnym samorządu jest Rada Ludowa, wybierana w wyborach powszechnych, bezpośrednich, równych i tajnych.

Art. 6

Kadencja Rady Ludowej trwa 4 lata. Wybory zarządzane są przez przewodniczącego rady nadrzędnej lub, w przypadku gmin, przez przewodniczącego rady powiatowej.

Art. 7

Liczba radnych ustala się w zależności od liczby mieszkańców:

Jednostka Liczba mieszkańców Liczba radnych
Gmina mała do 2.000 15
Gmina średnia 2.001 – 5.000 21
Gmina duża 5.001 – 10.000 31
Gmina miejska powyżej 10.000 41
Powiat – 51
Województwo – 75

Art. 8

Kandydatem na radnego może być obywatel DRLD, który:
1. ukończył 18 lat;
2. posiada czynne prawo wyborcze;
3. nie został pozbawiony praw publicznych;
4. uzyska rekomendację Drackiej Zjednoczonej Partii Robotniczej lub organizacji masowej zrzeszonej przy DZPR.

Art. 9

Do kompetencji Rady Ludowej należy:
1. uchwalanie budżetu jednostki samorządowej;
2. ustalanie podatków i opłat lokalnych w granicach prawa państwowego;
3. zatwierdzanie planów gospodarczych i społecznych;
4. wybór i odwołanie przewodniczącego i zarządu;
5. tworzenie, łączenie i znoszenie jednostek organizacyjnych;
6. nadzór nad działalnością zarządu;
7. rozpatrywanie skarg i wniosków obywateli;
8. zatwierdzanie sprawozdań z wykonania budżetu.

Art. 10

Rada Ludowa obraduje na sesjach zwyczajnych co najmniej raz na kwartał oraz na sesjach nadzwyczajnych w razie potrzeby. Sesje są jawne, chyba że rada postanowi inaczej w sprawach wymagających tajności.

Rozdział 2 – Przewodniczący i Zarząd

Art. 11

Rada Ludowa wybiera ze swojego grona przewodniczącego oraz zarząd jako organ wykonawczy.

Art. 12

Przewodniczący:
1. reprezentuje jednostkę samorządową na zewnątrz;
2. zwołuje i przewodniczy sesjom rady;
3. nadzoruje pracę zarządu;
4. podpisuje uchwały rady;
5. wykonuje inne zadania wynikające z prawa i uchwał.

Art. 13

Zarząd składa się z przewodniczącego oraz 2-4 członków, w zależności od wielkości jednostki. Członkowie zarządu odpowiadają za określone działy: gospodarkę, oświatę, infrastrukturę, sprawy społeczne.

Art. 14

Do kompetencji zarządu należy:
1. przygotowanie projektów uchwał rady;
2. wykonywanie budżetu;
3. zarządzanie mieniem komunalnym;
4. zawieranie umów w granicach upoważnienia;
5) kierowanie jednostkami organizacyjnymi;
6) reprezentowanie jednostki w sądzie.

Art. 15

Przewodniczący i członkowie zarządu mogą być odwołani przez radę w trybie bezwzględnej większości głosów w przypadku:
1. rażącego naruszenia prawa;
2. niegospodarności;
3. utraty zaufania rady;
4. wniosku komitetu DZPR uzasadnionego szkodliwością działalności.

ZADANIA SAMORZĄDU

Art. 16

Do zadań własnych gminy należy:
1. gospodarka przestrzenna i zagospodarowanie terenu;
2. drogi gminne, mosty, place, oświetlenie;
3. wodociągi, kanalizacja, utrzymanie czystości;
4. lokalny transport zbiorowy;
5. pomoc społeczna i opieka nad rodzinami wielodzietnymi;
6. żłobki, przedszkola, szkoły podstawowe;
7. domy kultury, biblioteki, świetlice;
8. cmentarze i zieleń miejska;
9. ochrona przeciwpożarowa i przeciwpowodziowa;
10. utrzymanie porządku publicznego we współpracy z Milicją Ludową.

Art. 17

Do zadań zleżnych z zakresu państwa należy:
1. prowadzenie rejestrów stanu cywilnego;
2) wydawanie dowodów osobistych;
3) meldunki i ewidencja ludności;
4) pobór podatków państwowych;
5) świadczenia emerytalne i rentowe;
6) kontrola sanitarna i weterynaryjna.

Zadania zleżne wykonywane są na podstawie umowy z właściwym ministrem, z zapewnieniem środków finansowych.

Art. 18

Powiaty i województwa wykonują zadania z zakresu:
1. szkolnictwa średniego i zawodowego;
2. szpitalnictwa powiatowego i wojewódzkiego;
3. dróg powiatowych i wojewódzkich;
4. koordynacji planów gminnych;
5. ochrony zabytków i środowiska regionalnego;
6. współpracy międzynarodowej na szczeblu regionalnym.

FINANSE SAMORZĄDU

Art. 19

Jednostki samorządu terytorialnego prowadzą samodzielną gospodarkę finansową w ramach uchwalonego budżetu.

Art. 20

Dochody budżetów samorządowych:
1. udział w podatkach państwowych (dochodowym, obrotowym, rolnym);
2. podatki i opłaty lokalne;
3. dochody z mienia komunalnego;
4. dotacje celowe z budżetu państwa;
5. kredyty i pożyczki;
6. dochody z działalności gospodarczej jednostek samorządowych.

Art. 21

Udział jednostek samorządowych w podatkach państwowych ustala Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, nie niższy jednak niż:
1. gmina – 40% podatku dochodowego zebranego na jej terenie;
2. powiat – 15% podatku dochodowego zebranego na jego terenie;
3. województwo – 20% podatku dochodowego zebranego na jego terenie.

Art. 22

Podatki lokalne:
1. podatek od nieruchomości komunalnych i prywatnych;
2. podatek od środków transportowych;
3. opłata za gospodarowanie odpadami;
4. opłata za wodę i ścieki;
5. opłata za korzystanie z terenów publicznych.

Stawki podatków lokalnych ustalają rady w granicach przepisów prawa państwowego.

Art. 23

Budżet jednostki samorządowej uchwala rada do dnia 15 grudnia na następny rok. Budżet wymaga zatwierdzenia przez organ nadrzędny:
1. gminy – przez radę powiatową;
2. powiaty – przez radę wojewódzką;
3. województwa – przez Najwyższy Kongres Ludowy.

Art. 24

Zarząd wykonuje budżet i składa radzie sprawozdania:
1. kwartalne – w ciągu 30 dni od zakończenia kwartału;
2. roczne – w ciągu 60 dni od zakończenia roku.

NADZÓR NAD SAMORZĄDEM

Art. 25

Samorząd podlega nadzorowi państwowemu w zakresie legalności, nie celowości i gospodarności.

Art. 26

Nadzór sprawują:
1. wobec gmin – powiatowy inspektor nadzoru;
2. wobec powiatów – wojewódzki inspektor nadzoru;
3. wobec województw – minister właściwy do spraw wewnętrznych.

Art. 27

Organy nadzoru mogą:
1. żądać informacji i dokumentów;
2. kontrolować działalność organów samorządu;
3. wstrzymywać uchwały sprzeczne z prawem;
4. wnosić do sądu o stwierdzenie nieważności uchwał;
5. wnosić do rady wniosek o odwołanie przewodniczącego lub zarządu.

Art. 28

Dracka Zjednoczona Partia Robotnicza sprawuje kierownictwo polityczne nad samorządem poprzez:
1. komitety partyjne działające w jednostkach samorządowych;
2. frakcje radnych partyjnych w radach ludowych;
3. rekomendacje kandydatów na radnych i przewodniczących;
4. kontrolę ideową i polityczną działalności samorządu.

MIEJSKA GMINA WIELGRÓD

Art. 29

Gmina Wielgród, jako stolica Drackiej Republiki Ludowo-Demokratycznej, posiada status gminy miejskiej o znaczeniu szczególnym.

Art. 30

Do kompetencji Rady Ludowej Wielgrodu naleją ponadto:
1. współpraca z centralnymi organami państwowymi;
2. zapewnienie obsługi reprezentacyjnej państwa;
3. utrzymanie obiektów o znaczeniu państwowym;
4. koordynacja planów rozwoju stolicy z planem krajowym.

Art. 31

Budżet Wielgrodu ustalany jest w porozumieniu z Radą Ministrów i wymaga zatwierdzenia przez Najwyższy Kongres Ludowy.

PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE

Art. 32

Pierwsze wybory do Rad Ludowych po wejściu w życie niniejszej ustawy odbędą się w terminie 90 dni od dnia ogłoszenia.

Art. 33

Dotychczasowe organy samorządowe działają do czasu wyboru nowych Rad Ludowych.

Art. 34

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Drackiej Republiki Ludowo-Demokratycznej.


Wielgród, dnia 1 lipca 2026 r.
Minister Gospodarki
(Podpis)
Anton Talanov

Sekretarz Ludowy
(podpis)
Jakubin Kovalinov